İşletmeler bir işin yapılması veya bir malın teslim edilmesi için bazı durumlarda daha önceden avans olarak para almaktadırlar. Böyle bir avansın alınması yapılacak işin veya teslim edilecek malın üretimi için malzeme alımı ile ilgili olmakta veya mal veya işin müşteri tarafından teslim alınmasının garanti altına alınması ile ilgili olmaktadır.
Mal veya hizmet satışı dolayısıyla alınan avanslar "340.ALINAN SİPARİŞ AVANS­LARI" hesabında, mal veya hizmet satışı dışındaki alınan avanslar "349.ALINAN DİĞER AVANSLAR" hesabında gösterilirler:
Döviz bazında alınan avans karşılığında fatura kesildiğinde kur farkı ortaya çıkacaktır. Avansı alan taraf malın tesliminde faturayı o günkü döviz alış kuru üzerinden keseceği için ortaya çıkan kur farkı finansman giderlerine yazacaktır. Alınan avansın KDV ni kapsayıp kapsamamasına göre muhasebe kaydı değişecektir.
1 numaralı muhasebe sistemi uygulama teblliğinde işletme faaliyetlerinin aksatılmadan yürütülebilmesi için borçlanılan tutarlarla ilgili faiz, kur farkı, komisyon ve benzeri giderlerin 780 FINANSMAN GİDERLERİ hesabına yazılması gerektiği belirtilmiştir. Avansı alan taraf malın tesliminde faturayı o günkü döviz alış kuru üzerinden kesileceği için ortaya çıkan kur farkı finansman giderlerine yazılacaktır.
KDV açısından genel olarak döviz cinsinden satış sonrası tahsilatlarda ortaya cıkan kur farkı KDV ne tabidir. Vergi İdaresinin görüşü KDV ni doğuran olayın yani malın teslim tarihindeki veya faturanın kesildiği tarihteki kur KDV matrahına esas alınır. Avans işleminde mal teslimi olmadığından KDV ne tabi değildir. Ancak fatura kesildiğinde toplam bedel üzerinden KDV ne konu olacaktır.
